Czym jest rozwiązanie?

„Wzajemnia” to model współpracy instytucji kultury z lokalnymi, oddolnymi grupami samopomocowymi. Instytucje wnoszą stabilność, zaplecze organizacyjne i wsparcie w tworzeniu i usamodzielnianiu się grup. Z kolei ich członkowie wykorzystują własne doświadczenia i pomysły. Grupy otrzymują wsparcie animatorów, korzystają ze szkoleń i działań integracyjnych. Dzięki temu np. osoby w kryzysie, migranci czy osoby zagrożone wykluczeniem mogą budować wspólnoty oparte na kulturze i wzajemnej pomocy.

Kto może wdrażać w ramach grantu?

• Domy kultury i biblioteki publiczne — które mają zbudowaną już sieć społeczną dookoła swoich działań, posiadają przestrzeń oraz kadrę, przez co mogą wspierać grupy w rozwijaniu oddolnych inicjatyw.
• Centra kultury, świetlice i centra aktywności lokalnej — które dysponują infrastrukturą i personelem umożliwiającymi regularną pracę z grupami mieszkańców.
• Muzea i galerie prowadzone przez JST — które chcą rozszerzyć swoją ofertę o działania społecznościowe i włączające.
• Wydziały kultury — które mogą wskazywać i wspierać odpowiednie instytucje kultury, a także pomagać w dalszym skalowaniu innowacji.

Na jaki problem odpowiada?

W coraz bardziej zindywidualizowanym i spolaryzowanym społeczeństwie coraz więcej osób doświadcza poczucia osamotnienia i bezradności wobec problemów. Osoby z grup wrażliwych nie znajdują miejsc na wspólne przeżywanie sytuacji kryzysowych oraz dzielenie się swoimi doświadczeniami z innymi.

Do kogo jest kierowane?

• Osoby z problemami zdrowotnymi, zaburzeniami psychicznymi, uzależnieniami i niepełnosprawnościami — które potrzebują zrozumienia i poczucia włączenia.
• Migranci i uchodźcy — którzy szukają bezpiecznego miejsca integracji i budowania nowych więzi.
• Osoby w trudnej sytuacji społecznej lub narażone na dyskryminację — samotne rodziny, osoby bez pracy, uczniowie z trudnościami, osoby starsze, przedstawiciele mniejszości.
• Oddolne grupy obywatelskie (np. sąsiedzkie, ekologiczne, kooperatywy) — które chcą działać lokalnie, lecz nie dysponują zasobami.

Jakie są najważniejsze funkcje i korzyści?

• Tworzenie i rozwijanie grup samopomocowych – pozwala to mieszkańcom w trudnej sytuacji spotykać się regularnie, dzielić doświadczeniami i wspólnie szukać rozwiązań.
• Wykorzystanie kultury jako narzędzia integracji – działania artystyczne i edukacyjne stają się impulsem do budowania więzi, wzajemności i poczucia wspólnoty.
• Wzmacnianie podmiotowości uczestników – każdy ma możliwość współdecydowania o kierunku działań, co daje poczucie sprawczości i odpowiedzialności.
• Rozwój kompetencji animatorów – praca z grupami wrażliwymi zwiększa ich umiejętności animacyjne i pozwala tworzyć trwałe procesy społeczne.
• Integracja i destygmatyzacja – włączanie osób wykluczonych lub narażonych na dyskryminację w życie lokalnej społeczności pomaga przełamywać bariery i stereotypy.